"พระมหาธรรมราชา" เป็นพระพุทธรูปทรงเครื่องทรงเทริด ปางสมาธิราบ วัสดุโลหะลงรักปิดทอง ขนาดหน้าตัก ๑๓ นิ้ว สูง ๑๘ นิ้ว ศิลปะสมัยลพบุรี ปัจจุบันประดิษฐาน ณ วัดไตรภูมิ

วันไตรภูมิเป็นวัดเก่าแก่สมัยโบราณ สร้างมาตั้งแต่ปี พ.ศ.๒๑๐๐ ตั้งอยู่ใจกลางเมือง เพชรบูรณ์ มีปูชนียวัตถุที่สำคัญคือ "พระพุทธรูปธรรมราชา" ซึ่งเป็นพระพุทธรูปเก่าแก่คู่บ้านคู่เมืองของจังหวัดเพชรบุรณ์มาเนิ่นนาน มีตำนานเล่าว่า พระพุทธรูปองค์นี้ปรากฏขึ้น ขณะกำลัง "สรงน้ำ" อยู่ในวังน้ำเดิม ชาวบ้านที่ทอดแหอยู่ลำน้ำแควป่าสัก เป็นผู้พบด้านทิศเหนือเมืองเพชรบูรณ์ จึงอัญเชิญมาไว้ที่วัดไตรภูมิ ครั้งเมื่อถึงวันสาร์ทไทย แรม ๑๕ ค่ำ เดือน ๑๐ พระพุทธรูปได้หายไปจากวัด ปรากฏว่ามีผู้พบพระพุทธรูปกำลังสรงน้ำอยู่ตรงจุดที่แรกพบ จึงอัญเชิญกลับ

เมื่อถึงวัดสาร์ทไทยทุกปี เจ้าเมืองเพชรบูรณ์พร้อมทั้งข้าราชการ พ่อค้า ประชาชน จึงพร้อมใจกันอัญเชิญพระพุทธมหาธรรมราชาไปทำพิธีสรงน้ำที่วังน้ำ ณ จุดที่พบ (วังน้ำมะยามแฟบ) เป็นประจำทุกปี เรียกว่า "อ้มพระสรงน้ำ" หรือ "อุ้มพระดำน้ำ" จะหันพระพักตร์พระพุทธรูปขึ้นเหนือน้ำ แล้วนำดำลงใต้น้ำ ๓ ครั้ง พร้อมทั้งอธิษฐานขอพรให้ชาวเมืองอยู่เย็นเป็นสุข ฝนฟ้าตกต้องตามฤดูกาล

ตำนานระบุว่า ผู้เป็นเจ้าเมืองจะต้องเป็นผู้อัญเชิญพระพุทธรูปดำน้ำด้วยตนเอง จะหาผู้หนึ่งผู้ใดมาทำแทนมิได้ หากปีใดละเว้นไม่ปฏิบัติ ปีนั้นบ้านเมืองจะเกิดความแห้งแล้ง ข้าวยากหมากแพง บริเวณที่อัญเชิญพระพุทธมหาธรรมราชาลงดำน้ำ คือ ท่าน้ำวัดโบสถ์ชนะมาร ซึ่งเป็นวังน้ำลึก มีการประดับประดาด้วยธงชาติธงเสมาธรรมจักรให้สวยงามเป็นพิเศษ